หนักกว่าปีที่แล้วก็คง ‘ปีนี้’ ตั้งสติรับมือ BANI world

ไอเอ็มเอฟเตือนว่า เศรษฐกิจโลกในปี 2566 จะแย่และหนักกว่าปี 2565 เนื่องจากการชะลอตัวทางเศรษฐกิจของสหรัฐ ยุโรป และจีน

สภาพการณ์ของโลกในเวลานี้ตรงกับคำว่า BANI World คือมีทั้งความไม่แน่นอน ผันผวน ซับซ้อน คลุมเครือ เปราะบาง พร้อมจะแตกหักได้ทุกเมื่อ ปี 2565 แม้เป็นปีที่เศรษฐกิจโลกเริ่ม ‘ฟื้นตัว’ อย่างเต็มที่จากพิษของวิกฤติโรคระบาด แต่ก็เป็นปีที่หนักหนาสาหัสของหลายๆ ภาคธุรกิจที่เผชิญกับต้นทุนการเงินที่สูงขึ้น ไม่ว่าจะเป็น ดอกเบี้ย เงินเฟ้อ หรือ ค่าแรง

แต่สถานการณ์ความยากลำบากเหล่านี้ อาจเทียบไม่ได้กับสิ่งที่กำลังเผชิญในปี 2566 หรือใน ‘ปีนี้’ เพราะเริ่มต้นปีมาไม่กี่วัน เราก็เจอกับคำทำนายของ ‘คริสตาลินา จอร์เจียวา’ ผู้อำนวยการกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (ไอเอ็มเอฟ) ที่ออกมาเตือนว่า เศรษฐกิจโลกในปี 2566 จะแย่และหนักกว่าปี 2565 ซึ่งมีสาเหตุจากการชะลอตัวทางเศรษฐกิจของ 3 กลุ่มประเทศหลักที่เป็นแรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจโลกในช่วงที่ผ่านมา ไม่ว่าจะเป็น สหรัฐ ยุโรป และจีน

ไม่ได้มีแค่เฉพาะ ไอเอ็มเอฟ เท่านั้น ที่ออกมาทำนายเศรษฐกิจโลกในปี 2566 ว่าจะหนักกว่าปีที่ผ่านมา เพราะก่อนหน้านี้ไม่นาน เราเห็นสำนักวิจัยหลายแห่ง เตือนให้ภาคธุรกิจรับมือกับ ‘มหาพายุ’ จากมรสุมเศรษฐกิจโลกที่เริ่มมีสัญญาณของภาวะถดถอย (Recession) เกิดขึ้นบ้างแล้ว

เศรษฐศาสตร์หมายถึง

พร้อมกับย้ำเตือนว่าโลกจากนี้ไปไม่ได้มีเฉพาะ VUCA World เท่านั้น เพราะคำว่า VUCA อาจไม่ได้อธิบายสภาพการณ์ของโลกในเวลานี้ ได้ดีเท่ากับคำว่า BANI World เนื่องจากสถานการณ์โลกของเราเวลานี้ ไม่ได้มีแค่ความไม่แน่นอน ผันผวน ซับซ้อน และ คลุมเครือเท่านั้น แต่ยังมีความเปราะบางที่พร้อมจะแตกหักได้ทุกเมื่อ

หลายคนคงทราบดีกว่า VUCA World ย่อมาจากคำว่า Volatility ความผันผวน , Uncertainty ความไม่แน่นอน , Complexity ความซับซ้อน และ Ambiguity ความคลุมเครือ ซึ่งคำเหล่านี้เคยสะท้อนภาพสถานการณ์ต่างๆ ทั่วโลกได้ดีในช่วงที่ผ่านมา

แต่คำๆ นี้กำลังจะหมดสมัยไปแล้ว เมื่อเทียบกับคำว่า BANI World ที่ดูสะท้อนสถานภาพทางเศรษฐกิจได้ค่อนข้างดีกว่า ลึกกว่า และเห็นภาพชัดเจนมากกว่า เนื่องจากมีเรื่องของอารมณ์ความรู้สึกเข้ามาเกี่ยวข้องด้วย โดยผู้ที่บัญญัติศัพท์คำนี้ขึ้นมา คือ Jamais Cascio นักพฤติกรรมศาสตร์ชื่อดังชาวสหรัฐ

โดย BANI World ย่อมาจากคำว่า Brittle ความเปราะบาง , Anxious ความสับสนกังวล , Nonlinear คาดเดาได้ยาก และ Incomprehensible ความไม่เข้าใจ ซึ่งเราจะเห็นว่า รูปแบบของความสำเร็จในยุคนี้มาเร็วไปเร็ว ไม่ได้อยู่ทนนานเหมือนอดีต และผู้คนในเวลานี้เต็มไปด้วยความกังวลกับสิ่งต่างๆ เพราะค้นพบแล้วว่าความมั่นคงไม่มีอยู่จริง ไม่รู้ว่าอนาคตอะไรจะเกิดขึ้นบ้าง

ที่สำคัญ.. โลกปัจจุบันไม่ได้มีสมการความชัดเจนเหมือนอดีต บางอย่างไม่สามารถหยิบมาอธิบายถึงสาเหตุการเกิดขึ้นได้เหมือนแต่ก่อน ทำให้โลกปัจจุบันยากที่จะทำความเข้าใจและคาดเดาอนาคตได้ลำบากมากขึ้น

เอาเข้าจริง! คำว่า BANI World น่าจะเป็นคำที่ต่อเนื่องจาก VUCA World เพราะโลกที่เต็มไปด้วยความผันผวน ไม่แน่นอน ซับซ้อน และคลุมเครือ ปัจจุบันก็ยังคงมีอยู่ ซึ่งนำไปสู่ความเปราะบาง สับสนกังวล คาดเดาได้ยาก และเกิดความไม่เข้าใจ เชื่อว่าสถานการณ์เหล่านี้จะยังอยู่กับโลกอนาคตไปอีกระยะ แน่นอนว่าย่อมส่งผลกระทบต่อภาคธุรกิจ ชีวิตการทำงาน รวมไปถึงการลงทุน

เราเชื่อว่าถึงเวลาแล้วที่ต้องถามตัวเองดังๆ ว่า พร้อมหรือยังกับการรับมือ BANI World ที่แม้จะเกิดขึ้นมาพักหนึ่งแล้ว แต่ภาพเหล่านี้จะเริ่มชัดเจนมากขึ้นในปีนี้!